Je kent het wel: als iemand geeuwt, geeuw je mee. Wanneer iemand lacht, lach je mee. Wanneer iemand verdrietig is, voel je ook het verdriet. Het is heel handig dat wij als mensen dit hebben, zodat we goed met elkaar kunnen communiceren, sociale interactie kunnen hebben en elkaar begrijpen. Hoe spiegelneuronen hier onbewust een rol bij spelen lees je in dit blog.
Spiegelneuronen
Mensen hebben naar schatting tussen de 80 en 100 miljard neuronen, ook wel zenuwcellen. Deze bevinden zich voor een groot deel in het centrale zenuwstelsel, dat bestaat uit de hersenen en het ruggenmerg. Ook in onze darmen zitten honderden miljoenen neuronen.
Neuronen ontvangen communicatie en geven deze door aan andere neuronen.
Door middel van Functional Magnetic Resonance Imaging (fMRI) kunnen wetenschappers onderzoeken welke hersengebieden actief zijn wanneer er een taak uitgevoerd wordt. Neuronen in die gebieden zijn dan heel actief met communicatie doorgeven (vuren) en er is een hoge mate van doorbloeding.
Eind jaren ’90 werd er bij toeval een belangrijke ontdekking gedaan door Giacomo Rizzolatti en zijn collega’s. Ze waren bezig met een onderzoek naar de activiteit van neuronen in hersenen van aapjes. Ze zagen dat bepaalde neuronen niet alleen actief werden wanneer de aapjes de bewegingen zelf uitvoerden, maar ook wanneer ze andere aapjes de beweging zagen doen.
De onderzoekers noemden het type neuronen wat ook actief waren bij het kijken naar anderen de ‘spiegelneuronen’.
Een spiegelneuron is dus een neuron dat zowel geactiveerd wordt wanneer iemand een handeling zelf uitvoert maar ook wanneer iemand anders de handeling uitvoert en je er alleen naar kijkt. Zo ‘spiegelt’ de neuron het gedrag van de ander, alsof je zelf handelt.
Waarom hebben we spiegelneuronen?
Spiegelneuronen helpen je te begrijpen wat anderen voelen, denken of doen. Ze zijn verantwoordelijk voor imitatiegedrag. Dit is namelijk heel belangrijk, want op die manier kunnen we van elkaar leren. Kinderen spiegelen hun ouders en leren op die manier nieuwe dingen. Ook helpen spiegelneuronen in de sociale interactie van mensen. We zijn ‘groepsdieren’ en hebben deze interactie nodig om te overleven. Hoe meer solidariteit, betrokkenheid en saamhorigheid mensen ervaren, hoe gelukkiger mensen zijn. (
Spiegelneuronen en bewustzijn
Vanaf onze geboorte zijn spiegelneuronen actief en ze stellen ons in staat om bijvoorbeeld te leren eten, praten en emoties te tonen.
Maar wist je dat 95% van ons gedrag onbewust is? Het nadoen gebeurt dus ook onbewust!
Belangrijk is dat jij je bewust wordt van het onbewuste, omdat het gedrag en emoties die jij laat zien weer nagedaan worden. Wanneer je hier bewust mee aan de slag gaat kun je dus veel impact hebben op het gedrag en de emoties van kinderen. Hoe mooi is dat?
Jouw spiegelneuronen spiegelen letterlijk het gedrag van wat een ander laat zien/doet/voelt. En jij hebt weer impact op hoe anderen zich voelen. Wanneer jij je niet zo goed voelt, heeft dat impact op de mensen in jouw omgeving. Wanneer je je bewust wordt van je gevoel, je gedrag, je emoties, je energie etc kun je daar bewust andere mensen mee beïnvloeden, die nemen dit onbewust van jou over door de spiegelneuronen.
Daar kun je dus wat mee!
- Neem eens de tijd om na te denken over je dagelijkse gedrag, emoties en gevoelens
- Probeer jezelf te observeren zonder te oordelen
- Welk gedrag, emoties en gevoelens gaan vanzelf en onbewust?
- Begin dan met het aanbrengen van kleine aanpassingen
- Reageer bewust op een bepaalde situatie
- Observeer: wat merk je in je omgeving?
Praktische voorbeelden
Heb je een kind wat erg onzeker of angstig is? Let eens bewust op jouw reactie en emotie wanneer er iets gebeurt waar het kind onzeker van wordt. Wat doe jij als ouder?
Reageer je positief en opbouwend? Dan zul je merken dat je kind dit van je over gaat nemen.
Maakt je kind liever geen fouten en stelt het hoge eisen aan zichzelf? Let eens bewust op jouw reactie wanneer je zelf een foutje maakt. Welke woorden zeg je? Reageer in termen als ‘van proberen kun je leren’. Dan zul je merken dat je kind deze mindset over gaat nemen
Merk je dat je kind negatief is? Let dan eens op je eigen energie op dat moment. Lach eens wat meer en geef een positieve draai een de situatie. Je zult merken dat je kind dit over zal nemen.
